Welcome to the NEDA Disability Royal Commission Glossary. Please use the tabs below to access the glossary in your preferred language. PDF versions are also available.

Your Story Disability Legal Support worked with the National Ethnic Disability Alliance (NEDA) on the development of a glossary of terms about the Disability Royal Commission. The glossary, designed for newly arrived migrants with a disability, is a jargon buster. Its purpose is to simplify some of the legal terminology used in the Disability Royal Commission.

 

Title Sort descending Definition Burmese | မြန်မာ
Abuse

Refer to the definition for Violence and Abuse.

မတရားပြုကျင့်ခြင်း- အကြမ်းဖက်မှုနှင့် မတရားပြုကျင့်မှုအတွက် အဓိပ္ပါယ်သတ်မှတ်ချက်ကို ရည်ညွှန်းပါသည်။

Access and communication needs

Access and communication needs are any adjustments you need to help you share your story, access information, attend a hearing, or get counselling or emotional support. For example, if you are nonverbal or have other communication needs, online chat facilities and email are available.

ရယူရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး လိုအပ်ချက်များ- ရယူရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး လိုအပ်ချက်များမှာ သင့်အကြောင်းကို သင် ပြောပြရန်၊ သတင်းအချက်အလက်များကို
ရယူရန်၊ ကြားနာမှုကို တက်ရောက်ရန် သို့မဟုတ် နှစ်သိမ့်အကြံပေးခြင်း
သို့မဟုတ် စိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ ပံ့ပိုးမှုကို ရယူရန် အတွက် သင် လိုအပ်သည့် ပြန်လည်ချိန်ဆကိုက်ညှိမှု တစ်ခုခုတို့ဖြစ်ပါသည်။ ဥပမာ၊ အကယ်၍ သင်သည် စကားမပြောနိုင်သူ သို့မဟုတ် သင့်တွင် အခြားသော ဆက်သွယ်ရေး လိုအပ်ချက်များ ရှိလျှင် အွန်လိုင်း စကားပြော လွယ်ကူမှုများနှင့် အီးမေးလ် ရရှိနိုင်ပါသည်။

All settings and contexts

The words ‘all settings and contexts’ are used in the Disability Royal Commission Terms of Reference. It means that the Disability Royal Commission can investigate people’s experiences and conditions in many different places, like schools, workplaces, jails and detention centres, group homes, family homes, hospitals, and mental health facilities.

အားလုံးသော အနေအထားများနှင့် အကြောင်းအရာများ- စကားရပ်များဖြစ်သည့် ‘အားလုံးသော အနေအထားများနှင့် အကြောင်းအရာများ’ ကို Disability Royal Commission ၏ လုပ်ငန်းတာဝန်သတ်မှတ်ချက် (Terms of Reference) တွင် သုံးနှုန်းထားသည်။ ဆိုလိုသည်မှာ Disability Royal Commission သည် ကျောင်းများ၊ အလုပ်ခွင်နေရာများ၊ အကျဉ်းထောင်များနှင့် ထိန်းသိမ်းချုပ်နှောင်စခန်းများ၊ အုပ်စုလိုက်နေအိမ်များ၊ မိသားစုနေအိမ်များ၊ ဆေးရုံများနှင့်
စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေး ဂေဟာများကဲ့သို့ နေရာ အမျိုးမျိုး အများအပြားတွင် လူများ၏ အတွေ့အကြုံများနှင့် အခြေအနေများကို စုံစမ်းစစ်ဆေးနိုင်သည်။

Application for leave to appear

An application for leave to appear is a form that people, organisations, and lawyers need to fill out to allow them to speak, and ask witnesses questions, during a Royal Commission public hearing. People who the Disability Royal Commission asks to speak at a public hearing are called witnesses and do not need to complete this form, although their lawyers may.

ဆောင်ရွက်ရန် ခွင့်ပြုချက်အတွက် လျှောက်လွှာ- ဆောင်ရွက်ရန်
ခွင့်ပြုချက်အတွက် လျှောက်လွှာ တစ်စောင်သည် ပုံစံတစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်းကို
လူများ၊ အဖွဲ့အစည်းများ နှင့် ရှေ့နေများက Royal Commission
အများပြည်သူ ကြားနာမှုတစ်ခုတွင် ၎င်းတို့အား စကားပြောဆိုခွင့်ပြုရန်နှင့်
မျက်မြင်သက်သေများအား မေးခွန်းများမေးခွင့်ပြုရန်အတွက် ဖြည့်စွက်ရန် လိုအပ်ပါသည်။ အများပြည်သူ ကြားနာမှု တစ်ခုတွင် စကားပြောဆိုပေးရန် Disability Royal Commission က စေခိုင်းသည့်လူများမှာ
သက်သေများဖြစ်ကြပြီး ဤပုံစံကို ဖြည့်စွက်ရန် မလိုအပ်ပါ၊ သို့သော် ၎င်းတို့၏ ရှေ့နေများက ဖြည့်စွက်ရန် လိုအပ်နိုင်သည်။

Chair

The Chair of the Disability Royal Commission is the leader of the Commissioners. The Chair is Hon. Ronald Sackville AO QC, who was a judge.

ဥက္ကဌ- Disability Royal Commission ၏ ဥက္ကဌသည် ကော်မရှင်နာမင်းကြီးများ၏ ခေါင်းဆောင်ဖြစ်သည်။ ဥက္ကဌမှာ တရားသူကြီး တစ်ဦးဖြစ်သူ Hon. Ronald Sackville AO QC ဖြစ်ပါသည်။

Commissioner

Commissioners are the people the Government has chosen to lead a Royal Commission. Commissioners investigate the issues related to a Royal Commission in different ways, like talking to individuals and experts, asking for research, and asking questions in public hearings. Seven Commissioners are leading the Disability Royal Commission.

ကော်မရှင်နာမင်းကြီး- ကော်မရှင်နာမင်းကြီးများသည် Royal Commission
ကို ဦးဆောင်ပေးရန် အစိုးရက ရွေးချယ်ထားသည့် လူများဖြစ်ပါသည်။
ကော်မရှင်နာမင်းကြီးများသည် Royal Commission နှင့်ဆက်နွှယ်သည့် ပြဿနာများကို နည်းလမ်း တစ်မျိုးတစ်ဖုံတို့ဖြင့် စုံစမ်းစစ်ဆေးပါသည်၊
တစ်ဦးချင်း ပုဂ္ဂိုလ်များနှင့် ကျွမ်းကျင်သူများတို့နှင့် စကားပြောဆိုခြင်း၊ သုတေသနကို တောင်းဆိုခြင်း၊ နှင့် အများပြည်သူ ကြားနာမှုများတွင်
မေးခွန်းများ မေးမြန်းခြင်းတို့ကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။ ကော်မရှင်နာမင်းကြီး
ခုနှစ်ယောက်သည် Disability Royal Commission ကို
ဦးဆောင်ပေးလျက်ရှိသည်။

Community Forum

A community forum is a public event where the Disability Royal Commission can hear from people with disability and their families and supporters about their experiences and views.

လူမှုအသိုင်းအဝိုင်း ဆွေးနွေးပွဲ- လူမှုအသိုင်းအဝိုင်း ဆွေးနွေးပွဲသည်
အများပြည်သူ အခင်းဖြစ်ရပ် တစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်းတွင် Disability Royal Commission အနေဖြင့် မသန်မစွမ်းဖြစ်မှုရှိသူများနှင့် ၎င်းတို့၏
မိသားစုများနှင့် ပံ့ပိုးသူများထံမှ ၎င်းတို့၏ အတွေ့အကြုံများနှင့်
အမြင်များကို နားထောင်နိုင်ပါသည်။

Compelling a witness

Compelling a witness is when the Disability Royal Commission requires a person to speak at a public hearing and give evidence. It is a criminal offence not to attend a hearing after you have been compelled to do so by a Royal Commission. The Disability Royal Commission has said it will not force people with a disability, their carers or family members to speak at a public hearing.

သက်သေတစ်ဦးအား အတင်းဆင့်ဆိုခြင်း- သက်သေတစ်ဦးအား
အတင်းဆင့်ဆိုခြင်းဆိုသည်မှာ လူတစ်ဦးအား အများပြည်သူ ကြားနာမှုတစ်ရပ်တွင် စကားပြောရန်နှင့် သက်သေထွက်ချက်ပေးရန် Disability Royal Commission က ဆင့်ဆိုသည့်အခါ ဖြစ်ပါသည်။ သင့်အား Royal Commission က အတင်းဆင့်ဆိုပြီးနောက် ကြားနာမှုတစ်ရပ်ကို
မတက်ရောက်ခြင်းမှာ ရာဇဝတ်မှုတစ်ခုဖြစ်သည်။ Disability Royal Commission က ပြောကြားခဲ့သည်မှာ သူတို့သည် မသန်မစွမ်းဖြစ်မှုရှိသူများ၊ ၎င်းတို့၏ စောင့်ရှောက်သူများ သို့မဟုတ် မိသားစုဝင်များကို အများပြည်သူ ကြားနာမှုတစ်ခု၌ စကားပြောရန် အတင်းအကျပ်လုပ်မည် မဟုတ်ပါဟုဆိုသည်။

Complying with a Notice to Produce

Complying with a notice to produce means providing the information or documents required by the Disability Royal Commission. It is a criminal offence not to give the Disability Royal Commission information or documents it requires in a notice to produce. If you get a Notice to Produce, you should get independent legal advice. Your Story Disability Legal Support can provide you free legal advice.

တင်ပြပေးရန် အကြောင်းကြားစာကို လိုက်နာခြင်း- တင်ပြပေးရန် အကြောင်းကြားစာကို လိုက်နာခြင်း ဆိုလိုသည်မှာ Disability Royal Commission မှ အလိုရှိသည့် သတင်းအချက်အလက်များ သို့မဟုတ် စာရွက်စာတမ်းများကို တင်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ တင်ပြပေးရန် အကြောင်းကြားစာပါ Disability Royal Commission အလိုရှိသည့် သတင်းအချက်အလက်များ သို့မဟုတ် စာရွက်စာတမ်းများကို မတင်ပြခြင်းသည် ရာဇဝတ်မှု တစ်ခုဖြစ်သည်။ အကယ်၍ သင်သည် တင်ပြပေးရန် အကြောင်းကြားစာ ရရှိလျှင် သင် သီးခြားလွတ်လပ်သော ဥပဒေ အကြံဉာဏ် ရယူသင့်သည်။ Your Story Disability Legal Support သည် သင့်အား အခမဲ့ ဥပဒေ အကြံဉာဏ်ပေးနိုင်သည်။

Confidential Information

Confidential information is information that you want to be kept private when you share your story with the Disability Royal Commission. There are different ways to make sure that the information that you give to the Disability Royal Commission cannot be seen by anyone else. This includes after the Disability Royal Commission ends. If you want to keep the whole or parts of your story private, you should get independent legal advice. Your Story Disability Legal Support can provide you free legal advice.

လျှို့ဝှက်ထားရသော အချက်အလက်များ- လျှို့ဝှက်ထားရသော အချက်အလက်များမှာ သင့်အနေဖြင့် Disability Royal Commission ထံ သင့်အကြောင်းကို သင် ပြောပြသည့်အခါ သင် လျှို့ဝှက်ထားလိုသည့် အချက်အလက်များဖြစ်ပါသည်။ Disability Royal Commission ထံ သင် ပေးသည့်သတင်းအချက်အလက်များကို မည်သူတစ်ဦးကမျှ မမြင်နိုင်အောင် သေချာစေရန် နည်းလမ်း အမျိုးမျိုးရှိပါသည်။ ၎င်းမှာ Disability Royal Commission အခန်းကဏ္ဍပြီးဆုံးသွားသည်အထိ ဖြစ်သည်။ အကယ်၍ သင်သည် သင့် အကြောင်းအရာအား အားလုံးကိုဖြစ်စေ သို့မဟုတ် တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းကိုဖြစ်စေ သီးခြားထားစေလိုလျှင် သင် သီးခြားလွတ်လပ်သော ဥပဒေအကြံဉာဏ် ယူသင့်သည်။ Your Story Disability Legal Support သည် သင့်အား အခမဲ့ ဥပဒေ အကြံဉာဏ်ပေးနိုင်သည်။

Counsel Assisting

Counsel is the name for lawyers who speaks in a courtroom or public hearing. Counsel Assisting are the lawyers working for the Disability Royal Commission who speak and ask questions at public hearings. Counsel Assisting also talk to witnesses before public hearings.

အကျိုးဆောင် အကူအညီပေးခြင်း- အကျိုးဆောင်ဆိုသည်မှာ တရားရုံး၌ သို့မဟုတ် အများပြည်သူ ကြားနာမှု၌ စကားပြောဆိုပေးသည့် ရှေ့နေများအတွက် အမည်ဖြစ်သည်။ အကျိုးဆောင် အကူအညီပေးခြင်းဆိုသည်မှာ အများပြည်သူ ကြားနာမှုတွင် Disability Royal Commission အတွက် စကားပြောဆိုပြီး မေးခွန်းများ မေးမြန်းသည့် ရှေ့နေများဖြစ်ကြပါသည်။ အကျိုးဆောင် အကူအညီပေးခြင်းသည် အများပြည်သူ ကြားနာမှုများ၌ မျက်မြင်သက်သေများနှင့်လည်း စကားပြောဆိုပါသည်။

Counselling and support

Counselling and support services are available to support you with any difficult feelings you might have because of the Disability Royal Commission. The Disability Royal Commission has staff who can provide some counselling and support to people. There are also free independent counselling and support services offered nationally (BlueKnot) and in every state and territory.

အကျိုးဆောင်ပေးခြင်းနှင့် ပံ့ပိုးမှု- Disability Royal Commission ကြောင့် သင် ခံစားနိုင်မည့် ခက်ခဲသော ခံစားချက်များတစ်ခုခုနှင့် ပတ်သက်၍ သင့်အား ပံ့ပိုးပေးရန် အကျိုးဆောင်ပေးခြင်းနှင့် ပံ့ပိုးမှုဆိုင်ရာ ဝန်ဆောင်မှုကို ရရှိနိုင်ပါသည်။ The Disability Royal Commission တွင် အကျိုးဆောင်ပေးခြင်းနှင့် ပံ့ပိုးမှု အချို့ကို လူများအား လုပ်ပေးနိုင်သည့် ဝန်ထမ်းများရှိပါသည်။ အခမဲ့ လွတ်လွတ်လပ်လပ် အကျိုးဆောင်ပေးခြင်းနှင့် ပံ့ပိုးမှုဆိုင်ရာ ဝန်ဆောင်မှုများကို နိုင်ငံလုံးလိုက် (BlueKnot) နှင့် ပြည်နယ်နှင့် အုပ်ချုပ်ခံနယ်မြေတိုင်းတွင်လည်း ဆောင်ရွက်ပေးပါသည်။

Disability

Disability is defined by the Royal Commission as any kind of impairment, whether a person was born with it, or whether it happened because of illness, accident, or old age. Disability can change the way a person thinks, moves, speaks, feels, sees, hears, and communicates.

မသန်မစွမ်းဖြစ်မှု- လူတစ်ယောက်တွင် မွေးရာပါ ချို့တဲ့မှု တစ်ခုခုအဖြစ် သို့မဟုတ် နာမကျန်းမှု၊ မတော်တဆဖြစ်ရပ် သို့မဟုတ် အသက်ကြီးမှုကြောင့် ဖြစ်ခဲ့သည့် ချို့တဲ့မှုတစ်ခုခုအဖြစ် မသန်မစွမ်းဖြစ်မှုကို Royal Commission က အဓိပ္ပါယ်သတ်မှတ်ထားသည်။ မသန်မစွမ်းဖြစ်မှုသည် လူတစ်ယောက်၏ တွေးခေါ်ပုံ၊ လှုပ်ရှားပုံ၊ ပြောဆိုပုံ၊ ခံစားပုံ၊ မြင်တွေ့ပုံ၊ ကြားပုံ နှင့် ဆက်သွယ်ပုံများကို ပြောင်းလဲနိုင်ပါသည်။

Evidence

Evidence is any of the stories shared, witness statements, information or other documents given in a Disability Royal Commission public hearing.

သက်သေအထောက်အထား- သက်သေအထောက်အထားမှာ Disability Royal Commission အများပြည်သူ ကြားနာမှု တစ်ခုတွင် ဝေမျှပြောဆိုထားသည့် အကြောင်းအရာများ၊ သက်သေထွက်ချက်များ၊ သတင်းအချက်အလက်များ သို့မဟုတ် စာရွက်စာတမ်းများတို့အနက် တစ်ခုခုဖြစ်သည်။

Exploitation

Exploitation is when a person or organisation takes advantage of you. Examples of exploitation are:

  • Misusing or stealing your money or belongings
  • Not paying you the correct wages
  • Taking advantage of you sexually
  • Preventing you from getting job promotions or work

ခေါင်းပုံဖြတ်အမြတ်ထုတ်ခြင်း- လူတစ်ဦး သို့မဟုတ် အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုသည် သင့်အပေါ် အခွင့်ကောင်း ယူသည့်အခါ ခေါင်းပုံဖြတ်အမြတ်ထုတ်ခြင်းဖြစ်သည်။ ခေါင်းပုံဖြတ်အမြတ်ထုတ်ခြင်း၏ ဥပမာများမှာ-

 

  • သင့် ငွေကြေး သို့မဟုတ် ပိုင်ဆိုင်အရာများကို အလွဲသုံးစားပြုခြင်း
    သို့မဟုတ် ခိုးယူခြင်း၊
  • သင့်အား မှန်ကန်သော လုပ်ခများကို မပေးခြင်း၊
  • သင့်အပေါ် လိင်အရ အခွင့်ကောင်းယူခြင်း၊
  • အလုပ်ရာထူးများ သို့မဟုတ် အလုပ် ရရှိခြင်းမှ သင့်အား တားမြစ်ထားခြင်း၊
Freedom of Information (FOI)

Freedom of Information gives anyone the right to ask to view copies of documents held by the Government about you or about Government policies or decisions. This can include documents held by the Disability Royal Commission after it ends, although there are some exceptions. A Government officer will decide if a person can view documents requested under Freedom of Information.

သတင်းအချက်အလက် လွတ်လပ်မှု (FOI)- သင်နှင့်ပတ်သက်ပြီး သို့မဟုတ် အစိုးရ မူဝါဒများ သို့မဟုတ် ဆုံးဖြတ်ချက်များနှင့်ပတ်သက်ပြီး အစိုးရက ထိန်းသိမ်းထားသော စာရွက်စာတမ်းများ၏ မိတ္တူများကို ကြည့်ရှုရန်အတွက် သတင်းအချက်အလက် လွတ်လပ်မှုအားဖြင့် တောင်းဆိုရန်အခွင့်အရေးကို မည်သူမဆိုအား ပေးထားပါသည်။ ၎င်းတွင် Disability Royal Commission က ၎င်း၏ကဏ္ဍပြီးဆုံးပြီးနောက် ထိန်းသိမ်းထားသည့် စာရွက်စာတမ်းများ ပါဝင်နိုင်သည်၊ သို့သော် ခြွင်းချက်အချို့ရှိပါသည်။ သတင်းအချက်အလက် လွတ်လပ်မှုအားဖြင့် တောင်းဆိုထားသော စာရွက်စာတမ်းများအား လူတစ်ဦးအနေဖြင့် ကြည့်ရှုနိုင်သည် ဟုတ်မဟုတ်ကို အစိုးရ အရာရှိက ဆုံးဖြတ်ပါလိမ့်မည်။

Group Home

A group home is a shared house where several people with disability live long-term. A group home has staff who care for the residents, clean the house, and support the residents get to activities and appointments.

အုပ်စုလိုက်နေသော အိမ်များ- အုပ်စုလိုက်နေသော အိမ်မှာ စုပေါင်း၍နေသောအိမ်ဖြစ်ပြီး ၎င်းတွင် မသန်မစွမ်းဖြစ်မှုရှိသူ အများအပြား ရေရှည် နေထိုင်ကြသည်။ အုပ်စုလိုက်နေသော အိမ်တွင် နေထိုင်သူများကို စောင့်ရှောက်ပေးရန်၊ အိမ်ကို သန့်ရှင်းရေးလုပ်ပေးရန်၊ နှင့် နေထိုင်သူများအား လုပ်စရာများ လုပ်စေရန်နှင့် ရက်ချိန်းများသို့သွားစေရန်အတွက် ကူညီပေးသည့် ဝန်ထမ်းများ ရှိပါသည်။

Health Settings

Health settings are the places people can visit to get health care, like:

  • Medical Centres
  • GP clinics
  • Hospitals
  • Dentists
  • Optometrists
  • Physiotherapists
  • Occupational therapists
  • Specialists

ကျန်းမာရေး အနေအထားများ- ကျန်းမာရေး အနေအထားများမှာ လူများအနေဖြင့် ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှုကို ရယူရန်အတွက် သွားရောက်နိုင်သည့် နေရာများဖြစ်သည်။ အောက်ပါတို့ကဲ့သို့နေရာများဖြစ်သည်-

  • ဆေးကုခန်းများ
  • အထွေထွေရောဂါကု ဆေးခန်းများ
  • ဆေးရုံများ
  • သွားဆရာဝန်ဆေးခန်းများ
  • မျက်စိအမြင်အာရုံ စမ်းသပ်ပညာရှင်များ
  • ကိုယ်လက်လေ့ကျင့်ခန်းပညာရှင်
  • လှုပ်ရှားသွားလာ ကုစားပညာရှင်များ
  • အထူးကုဆရာဝန်များ
Identity Protection

Identity protection is something you can ask for if you do not want your identity shared with anyone outside the Disability Royal Commission. Even if you speak as a witness at a public hearing you can ask that your identity be kept private. This means that your name will not be used and your identity will not be put on the internet. If you are worried about people knowing your identity, you should get independent legal advice. Your Story Disability Legal Support can provide you free legal advice.

မည်သူမည်ဝါသက်သေခံ ကာကွယ်ပေးရေး- မည်သူမည်ဝါသက်သေခံ
ကာကွယ်ပေးရေးဆိုသည်မှာ အကယ်၍ သင့်အနေဖြင့် သင် မည်သူဖြစ်ကြောင်း ကို Disability Royal Commission ပြင်ပရှိ မည်သူ့ကိုမျှ
မပေါက်ကြားစေလိုလျှင် သင် တောင်းဆိုနိုင်သည့် တစ်စုံတစ်ခုဖြစ်သည်။ အကယ်၍ သင် အများပြည်သူ ကြားနာမှုတစ်ရပ်တွင် သက်သေအဖြစ် စကားပြောဆိုသည့်တိုင်အောင် သင် မည်သူဖြစ်ကြောင်းကို သိုသိပ်ပေးရန် သင် တောင်းဆိုနိုင်သည်။ ဆိုလိုသည်မှာ သင့်အမည်ကို အသုံးပြုနိုင်မည်
မဟုတ်သည့်အပြင် အင်တာနက်၌ သင် မည်သူဖြစ်ကြောင်းကို မဖော်ပြနိုင်ပါ။ အကယ်၍ သင့်အနေဖြင့် သင် မည်သူဖြစ်ကြောင်း လူများ သိရှိသွားမည်ကို
စိုးရိမ်နေလျှင် သင် သီးခြား လွတ်လပ်သော ဥပဒေ အကြံဉာဏ်
တောင်းခံသင့်သည်။ Your Story Disability Legal Support သည်
သင့်အား အခမဲ့ ဥပဒေ အကြံဉာဏ်ပေးနိုင်သည်။

Inclusive Education

Inclusive education is where children, young people or adult students with disability are in the same classroom with other students in the community.

အားလုံးပါဝင်နိုင်သော ပညာရေး- အားလုံးပါဝင်နိုင်သော ပညာရေးမှာ
မသန်မစွမ်းဖြစ်မှု ရှိသည့် ကလေးများ၊ လူငယ်လူရွယ်များ သို့မဟုတ် လူကြီးကျောင်းသားများအနေဖြင့် လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းရှိ အခြားသော ကျောင်းသားများနှင့်အတူ စာသင်ခန်းအတူတူ၌ ရှိနေကြသောနေရာဖြစ်သည်။

Legal Financial Assistance Scheme

The Legal Financial Assistance Scheme is the financial assistance available to cover your legal costs in some situations. Legal costs will be covered when you are formally asked by the Disability Royal Commission to:

  • Appear as a witness at a public hearing.
  • Attend an interview with them.
  • Give them information or documents.

တရားဝင် ငွေကြေး အထောက်အပံ့ အစီအစဉ်- တရားဝင် ငွေကြေး
အထောက်အပံ့ အစီအစဉ်မှာ အချို့သော အခြေအနေမျိုး၌ သင်၏ ဥပဒေဆိုင်ရာ
စရိတ်များကို ကာမိစေရန် ရရှိနိုင်သော ငွေကြေး အကူအညီဖြစ်ပါသည်။
ဥပဒေဆိုင်ရာ စရိတ်များကို Disability Royal Commission က သင့်အား အောက်ပါတို့ကို တရားဝင် လုပ်ခိုင်းသည့်အခါ စိုက်ထုတ်ပေးပါလိမ့်မည်-

  • အများပြည်သူ ကြားနာမှုတစ်ခုတွင် သက်သေအဖြစ် တက်ရောက်ပေးရန်။
  • သူတို့နှင့် လူတွေ့မေးမြန်းမှု တစ်ခုကို တက်ရောက်ပေးရန်။
  • သူတို့အား သတင်းအချက်အလက် သို့မဟုတ် စာရွက်စာတမ်းများ ပေးအပ်ရန်။
Media Restrictions

Media restrictions are the limits placed on journalists reporting on a Royal Commission. Journalists can attend public hearings. They are not allowed to film or interview anyone inside the public hearing room. The Disability Royal Commission can also stop journalists from sharing a person’s name or identity.

မီဒီယာ ပိတ်ပင်ကန့်သတ်ချက်များ- မီဒီယာ ပိတ်ပင်ကန့်သတ်ချက်များအားဖြင့် သတင်းထောက်များက Royal Commission နှင့်ပတ်သက်၍ သတင်းကြေညာသည့်အပေါ် ကန့်သတ်ချက်များ ချမှတ်ပေးထားသည်။ သတင်းထောက်များသည် အများပြည်သူ ကြားနာမှုများကို တက်ရောက်နိုင်သည်။ သူတို့သည်
အများပြည်သူ ကြားနာမှု လုပ်သည့်အခန်း အတွင်းရှိ မည်သူ့ကိုမျှ ရုပ်ရှင်ရိုက်ခွင့် သို့မဟုတ် လူတွေ့မေးမြန်းမှုလုပ်ခွင့် မရှိပါ။ Disability Royal Commission သည် သတင်းထောက်များအား လူတစ်ဦး၏ အမည် သို့မဟုတ်
မည်သူဖြစ်ကြောင်းကို ဝေမျှပေးကမ်းခြင်းမှလည်း တားမြစ်နိုင်ပါသည်။

National Legal Advisory Service

Your Story Disability Legal Support (or Your Story) is the national legal advisory service set up to support people engage with the Disability Royal Commission. It is free and independent from the Disability Royal Commission. Your Story gives legal information and advice to people to empower them to safely share their story with the Disability Royal Commission. This includes people with disability, their families, carers, supporters and advocates.

နိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ ဥပဒေ အကြံဉာဏ် ဝန်ဆောင်မှု- Your Story Disability Legal Support (or Your Story) သည် နိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ ဥပဒေ အကြံဉာဏ် ဝန်ဆောင်မှု ဖြစ်ပြီး လူများအား Disability Royal Commission နှင့်
ဆက်သွယ်ဆောင်ရွက်စေရန်အတွက် ပံ့ပိုးပေးရန် ထူထောင်ထားသည်။
၎င်းသည် အခမဲ့ဖြစ်ပြီး Disability Royal Commission မှ
သီးခြားဖြစ်ပါသည်။ Your Story သည် လူများအား ၎င်းတို့၏ အကြောင်းကို Disability Royal Commission သို့ လုံခြုံဘေးကင်းစွာ ဝေမျှပေးရန်အတွက် ၎င်းတို့အား အခွင့်သာစေရန် ဥပဒေဆိုင်ရာ သတင်းအချက်အလက်များနှင့် အကြံဉာဏ်ကို ပေးအပ်ပါသည်။ ၎င်းတွင် မသန်မစွမ်းဖြစ်မှုရှိသည့်လူများ၊
၎င်းတို့၏ မိသားစုများ၊ စောင့်ရှောက်သူများ၊ ပံ့ပိုးပေးသူများနှင့်
အကျိုးဆောင်များ ပါဝင်ပါသည်။

Neglect

Neglect is when a person does not provide you with help the way they are supposed to. Neglect can be something that happens once, or it can happen repeatedly over time. A person can neglect you without meaning to cause you harm.

Examples of neglect are not providing you with:

  • Food and water
  • Clothing
  • Accommodation
  • Health Care
  • Medical treatment or medications
  • Emotional support
  • Education
  • Appropriate supports to help you communicate with others
  • Appropriate supports to help you get around

လျစ်လျူရှုခြင်း- လူတစ်ဦးသည် သင့်အား သူတို့လုပ်ပေးရလိမ့်မည်ဖြစ်သည့်
ပုံစံဖြင့် ကူညီရန် လုပ်မပေးသည့်အခါ လျစ်လျူရှုခြင်းဖြစ်သည်။
လျစ်လျူရှုခြင်းသည် တစ်ကြိမ်ဖြစ်ပွားသည့် တစ်စုံတစ်ခု ဖြစ်နိုင်သည် သို့မဟုတ် ၎င်းသည် မကြာခဏ အကြိမ်ကြိမ် ဖြစ်ပွားနိုင်သည်။ လူတစ်ဦးသည် သင့်အား ထိခိုက်မှု ဖြစ်စေရန် မရည်ရွယ်ဘဲ သင့်အား လျစ်လျူရှုနိုင်သည်။

လျစ်လျူရှုခြင်း၏ နမူနာများမှာ သင့်အား အောက်ပါတို့ဖြင့်
မပေးကမ်းခြင်းဖြစ်သည်-

  • အစားအစာနှင့် ရေ
  • အဝတ်အစား
  • နေရာထိုင်ခင်း
  • ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှု
  • ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ကုသမှု သို့မဟုတ် ဆေးဝါးများ
  • စိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ ပံ့ပိုးမှု
  • ပညာရေး
  • အခြားသူများနှင့် ဆက်သွယ်ရန်အတွက် သင့်အား ကူညီရန် သင့်တော်သော ပံ့ပိုးမှုများ
  • သွားလာရေးအတွက် သင့်အား ကူညီရန် သင့်တော်သော ပံ့ပိုးမှုများ
Notice to Produce

A notice to produce is a formal document sent by the Disability Royal Commission requiring a person or organisation to give it information or documents. If you get a Notice to Produce, you should get independent legal advice. Your Story Disability Legal Support can provide you free legal advice.

တင်ပြပေးရန် အကြောင်းကြားစာ- တင်ပြပေးရန် အကြောင်းကြားစာမှာ
လူတစ်ဦးအား သို့မဟုတ် အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအား သတင်းအချက်အလက် သို့မဟုတ် စာရွက်စာတမ်းများ တင်ပြပေးစေရန် Disability Royal Commission က ပေးပို့သော တရားဝင် စာတစ်စောင်ဖြစ်သည်။ အကယ်၍
သင်သည် တင်ပြပေးရန် အကြောင်းကြားစာ ရရှိလျှင် သင်
သီးခြားလွတ်လပ်သော ဥပဒေ အကြံဉာဏ် ရယူသင့်သည်။ Your Story Disability Legal Support သည် သင့်အား အခမဲ့ ဥပဒေ
အကြံဉာဏ်ပေးနိုင်သည်။

Office of the Solicitor Assisting

The lawyers who work in the Office of the Solicitor Assisting provide legal advice and support to the Disability Royal Commission.

အကျိုးဆောင်သူ အကူအညီ ရုံး- အကျိုးဆောင်သူ အကူအညီ ရုံးတွင် အလုပ်လုပ်သော ရှေ့နေများသည် Disability Royal Commission အား ဥပဒေ အကြံဉာဏ်နှင့် ပံ့ပိုးမှုကို ဆောင်ရွက်ပေးပါသည်။

Personal Information

Personal information is information about you that can be used to identify you. This can include your name, or information about:

  • your health
  • where you work
  • where you live
  • where you study.

You can ask the Disability Royal Commission to keep your personal information private. If you are worried about protecting your personal information, you should get independent legal advice. Your Story Disability Legal Support can provide you free legal advice.

ကိုယ်ရေး အချက်အလက်များ- ကိုယ်ရေး အချက်အလက်များမှာ သင့်အကြောင်း အချက်အလက်များဖြစ်သည်၊ ၎င်းကို သင့်အား မည်သူဖြစ်ကြောင်း ဖော်ထုတ်ရန် အသုံးပြုနိုင်သည်။ ၎င်းမှာ သင့်အမည် သို့မဟုတ် အောက်ပါတို့နှင့်
ပတ်သက်သည့် သတင်းအချက်အလက်များ ဖြစ်နိုင်သည်-

  • သင့် ကျန်းမာရေး
  • သင် အလုပ်လုပ်သည့်နေရာ
  • သင် နေထိုင်သည့်နေရာ
  • သင် ပညာသင်ကြားသည့်နေရာ

သင့်အနေဖြင့် သင့် ကိုယ်ရေး အချက်အလက်များကို သိုသိပ်လျှို့ဝှက်ထားပေးရန်
Disability Royal Commission ထံ သင် တောင်းဆိုနိုင်သည်။ အကယ်၍ သင် သင်၏ကိုယ်ရေး အချက်အလက်များကို အကာအကွယ်ပေးခြင်းနှင့်ပတ်သက်၍ စိုးရိမ်ပူပန်နေလျှင် သင် သီးခြားလွတ်လပ်သော ဥပဒေ အကြံဉာဏ် ရယူသင့်သည်။ Your Story Disability Legal Support သည် သင့်အား အခမဲ့ ဥပဒေ အကြံဉာဏ်ပေးနိုင်သည်။

Practice Guidelines

Practice guidelines are documents created by the Disability Royal Commission that explain how they will approach things, like public hearings. There are seven Practice Guidelines which talk about the practices and procedures of the Disability Royal Commission.

လုပ်ငန်း လမ်းညွှန်များ- လုပ်ထုံး လမ်းညွှန်များမှာ Disability Royal Commission က ဖန်တီးထားပြီး ၎င်းတွင် သူတို့အနေဖြင့် အများပြည်သူ ကြားနာမှုကဲ့သို့ အရာများကို မည်သို့လုပ်ကိုင်ပုံအား ရှင်းလင်းပြထားပါသည်။ လုပ်ငန်း လမ်းညွှန် ခုနှစ်ခု ရှိသည်၊ ၎င်းတွင် Disability Royal Commission ၏ လုပ်ငန်းများနှင့် လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများ အကြောင်း ရေးသားထားပါသည်။

Private Session

A private session is a confidential meeting with a Commissioner and Disability Royal Commission officers where you can share your story. Private sessions can happen via telephone, video link and in person around Australia. A private session usually takes about one hour.

သီးသီးခြားခြား အစည်းအဝေး- သီးသီးခြားခြား အစည်းအဝေးတစ်ခုမှာ သင့်အကြောင်းကို သင် ပြောပြနိုင်သည့် ကော်မရှင်နာမင်းကြီးနှင့် Disability Royal Commission အရာရှိများနှင့်အတူလုပ်သော လျှို့ဝှက်
အစည်းအဝေးတစ်ခုဖြစ်သည်။ သီးသီးခြားခြား အစည်းအဝေးများကို တယ်လီဖုန်းမှ တစ်ဆင့်၊ ဗီဒီယိုလင့်ဂ်ဖြင့် အပြင် သြစတြေးလျနိုင်ငံ တစ်ဝန်း လူကိုယ်တိုင်ဖြင့်ဖြစ်စေ အစည်းအဝေး လုပ်နိုင်ပါသည်။ သီးသီးခြားခြား အစည်းအဝေးတစ်ခုမှာ သာမန်အားဖြင့် တစ်နာရီခန့် ကြာပါသည်။

Protection from retribution

Protection from retribution are the things that can keep you safe from harm if you choose to share your story. If you are worried about retribution, you should you should get independent legal advice. Your Story Disability Legal Support can provide you free legal advice.

ဒဏ်ခတ်ခြင်းမှ ကာကွယ်မှု- ဒဏ်ခတ်ခြင်းမှ ကာကွယ်မှုမှာ အကယ်၍ သင် သင့်အကြောင်းကို ပြောပြလျှင် ထိခိုက်နစ်နာခြင်းမှ သင် လုံခြုံစေနိုင်သည့် အရာများဖြစ်သည်။ အကယ်၍ သင် ဒဏ်ခတ်ခြင်းနှင့်ပတ်သက်၍ စိုးရိမ်ပူပန်နေလျှင် သင့်အနေဖြင့် သီးခြားလွတ်လပ်သော ဥပဒေ အကြံဉာဏ် ရယူသင့်သည်။
Your Story Disability Legal Support သည် သင့်အား အခမဲ့ ဥပဒေ အကြံဉာဏ်ပေးနိုင်သည်။

Public Hearing

A public hearing is a formal event, like a court hearing, where people give evidence about events and issues relevant to the Disability Royal Commission. The Disability Royal Commission will invite some people to share their story at a public hearing. If you are invited to share your story at a public hearing, you should get independent legal advice. Your Story Disability Legal Support can provide you free legal advice.

အများပြည်သူ ကြားနာမှု- အများပြည်သူ ကြားနာမှုတစ်ရပ်သည် တရားဝင် ဖြစ်ရပ် တစ်ခုဖြစ်သည်။ တရားရုံးတွင် ကြားနာခြင်းကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။
၎င်းတွင် လူများအနေဖြင့် Disability Royal Commission ထံ သက်ဆိုင်သည့် အဖြစ်အပျက်များနှင့် ပြဿနာများ အကြောင်း သက်သေခံချက် ပေးပါသည်။ The Disability Royal Commission သည် အချို့လူများအား
အများပြည်သူ ကြားနာမှုတစ်ခုတွင် ၎င်းတို့၏ အကြောင်းကို ပြောပြရန်
ဖိတ်ခေါ်ပါမည်။ အကယ်၍ သင် အများပြည်သူ ကြားနာမှု တစ်ခုတွင် သင့်အကြောင်းကို ပြောပြရန် ဖိတ်ခေါ်ခံရလျှင် သင် သီးခြားလွတ်လပ်သော ဥပဒေ အကြံဉာဏ် ရယူသင့်ပါသည်။ Your Story Disability Legal Support သည် သင့်အား အခမဲ့ ဥပဒေ အကြံဉာဏ်ပေးနိုင်သည်။

Restrictive practices

Restrictive practices are actions that limit the rights or freedom of movement of a person. They can include the use of physical restraints, such as holding a person down on the ground, or the use of medication to sedate a person.

ကန့်သတ်ထားသည့် လုပ်ငန်းများ- ကန့်သတ်ထားသော လုပ်ငန်းများမှာ
လူတစ်ဦး၏ လှုပ်ရှားသွားလာမှု အခွင့်အရေး သို့မဟုတ် လွတ်လပ်မှုကို
ကန့်သတ်ထားသည့် လုပ်ရပ်များဖြစ်ကြသည်။ ၎င်းတွင် လူတစ်ဦးအား
မြေကြီးပေါ် လှဲချကိုင်ချုပ်ထားခြင်း သို့မဟုတ် လူတစ်ဦးအား ငြိမ်သက်နေစေရန် ဆေးဝါးအသုံးပြုခြင်းကဲ့သို့ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တားဆီးမှုများ အသုံးပြုခြင်း
ပါဝင်ပါသည်။

Retribution

Retribution is when somebody harms or punishes you, or threatens to, because you shared your story with the Disability Royal Commission. For example, somebody that employs you or provides you with care may commit retribution if they punish you for speaking with the Disability Royal Commission.

ဒဏ်ခတ်ခြင်း- ဒဏ်ခတ်ခြင်းမှာ သင် သင့်အကြောင်းကို Disability Royal Commission ထံ ပြောပြခဲ့သောကြောင့် တစ်စုံတစ်ယောက်က သင့်အား ထိခိုက်စေသည့်အခါ သို့မဟုတ် အပြစ်ပေးသည့်အခါ သို့မဟုတ် ခြိမ်းခြောက်သည့်အခါ ဖြစ်ပါသည်။ ဥပမာ၊ သင့်အား အလုပ်ခန့်ပေးသူ သို့မဟုတ် စောင့်ရှောက်မှုပေးသူ တစ်စုံတစ်ယောက်သည် သင် Disability Royal Commission ထံ စကားပြောခြင်းကြောင့် သင့်အား အပြစ်ပေးလျှင် သူတို့အနေဖြင့် ဒဏ်ခတ်ခြင်းအမှုကို ကျူးလွန်နိုင်သည်။

Royal Commission

A Royal Commission is an independent investigation into a matter of great importance. Royal Commissions make recommendations to government about what should change.

Royal Commission- A Royal Commission သည် အလွန့်အလွန် အရေးကြီးသော အရာကိစ္စကို သီးသီးခြားခြား စုံစမ်းစစ်ဆေးရေး တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ Royal Commissions သည် မည်သည့်အရာကို ပြောင်းလဲသင့်ကြောင်း အစိုးရအား အကြံပြုချက်များ တင်ပြသည်။

Solicitor

A solicitor is another name for a lawyer. A solicitor provides legal advice and support to clients in different areas of law. Your Story Disability Legal Support can provide you with free independent legal advice. The lawyers who work in the Office of the Solicitor Assisting provide legal advice and support to the Disability Royal Commission.

အကျိုးဆောင်- အကျိုးဆောင်ဆိုသည်မှာ ရှေ့နေအတွက် အမည်
နောက်တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ အကျိုးဆောင်တစ်ဦးသည် အမျိုးမျိုးသော ဥပဒေ နယ်ပယ်များ၌ အမှုသည်များအား ဥပဒေအကြံဉာဏ် နှင့် ပံ့ပိုးမှု
ဆောင်ရွက်ပေးသည်။ Your Story Disability Legal Support သည်
သင့်အား အခမဲ့ ဥပဒေ အကြံဉာဏ်ပေးနိုင်သည်။ အကျိုးဆောင်သူ အကူအညီ ရုံးတွင် အလုပ်လုပ်သော ရှေ့နေများသည် Disability Royal Commission အား ဥပဒေ အကြံဉာဏ်နှင့် ပံ့ပိုးမှုကို ဆောင်ရွက်ပေးပါသည်။

Special Education

Special education is where children and young people with disability are taught separately from other students in the community. Students with a disability may be taught in separate programs or attend different schools.

အထူးပညာရေး- အထူးပညာရေးမှာ မသန်မစွမ်းဖြစ်မှုရှိသည့် ကလေးများနှင့် လူငယ်လူရွယ်များကို လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းရှိ အခြား ကျောင်းသားများနှင့်
ခွဲခြားစွာဖြင့် ပညာသင်ပေးသည့် နေရာဖြစ်သည်။ မသန်မစွမ်းဖြစ်မှုရှိသည့် ကျောင်းသားများကို သီးခြား အစီအစဉ်များဖြင့် သင်ကြားပေးနိုင်သည် သို့မဟုတ် သူတို့သည် သီးခြား ကျောင်းများသို့ တက်ရောက်နိုင်သည်။

Submission

A submission is a way for you to tell your story to the Disability Royal Commission. You can write, record, or draw your story in your own language and send it to the Disability Royal Commission. You can also ask the Disability Royal Commission for some or parts of your story to be kept private.

တင်သွင်းချက်- တင်သွင်းချက်တစ်ခုမှာ သင့်အကြောင်းကို Disability Royal Commission သို့ ပြောပြရန် သင့်အတွက် နည်းလမ်းတစ်ခုဖြစ်ပါသည်။
သင်သည် သင့်အကြောင်းကို သင့် ဘာသာစကားဖြင့် ရေးနိုင်သည်၊ အသံသွင်းနိုင်သည် သို့မဟုတ် ပုံဆွဲပြနိုင်ပြီး Disability Royal Commission သို့
ပေးပို့နိုင်သည်။ သင့် အကြောင်း၏ တစ်ချို့ သို့မဟုတ် တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းကို သိုသိပ်လျှို့ဝှက်ထားစေရန် အတွက်လည်း Disability Royal Commission
ထံ တောင်းဆိုနိုင်သည်။

Submission (Anonymous - published on website)

You get to choose whether your submission can be shared with lots of people or is kept private. If you choose “Anonymous – published on website”, parts of your submission may be published on the Disability Royal Commission website or in their reports. The Disability Royal Commission will not publish anything that can be used to identify you, like your name or address. If you are unsure, you can get independent legal advice. Your Story Disability Legal Support can provide you free legal advice.

တင်သွင်းချက် (အမည်မဖော်ပြသူ - ဝက်ဘ်ဆိုက်တွင် ဖြန့်ဝေထားသည်)- သင့် တင်သွင်းချက်ကို လူအများအပြားသို့ ဝေမျှထုတ်ဖော်ပေးနိုင်သည် ဟုတ်မဟုတ် သို့မဟုတ် သိုသိပ်လျှို့ဝှက်ထားမည် ဟုတ်မဟုတ် သင် ရွေးချယ်နိုင်သည်။ အကယ်၍ သင် “အမည်မဖော်ပြသူ – ဝက်ဘ်ဆိုက်တွင် ဖြန့်ဝေထားသည်”ကို ရွေးချယ်လျှင် သင့် တင်သွင်းချက် အစိတ်အပိုင်းများကို Disability Royal Commission ဝက်ဘ်ဆိုက် သို့မဟုတ် ၎င်းတို့၏ အစီရင်ခံစာများတွင်
ထုတ်ပြန်ကောင်း ထုတ်ပြန်နိုင်သည်။ The Disability Royal Commission သည် သင့်အမည် သို့မဟုတ် လိပ်စာကဲ့သို့ သင် မည်သူဖြစ်ကြောင်း
ဖော်ထုတ်နိုင်သည့် မည်သည့်အရာကိုမျှ ထုတ်ပြန်မည် မဟုတ်ပါ။ အကယ်၍ သင် မသေချာလျှင် သင် သီးခြားလွတ်လပ်သော ဥပဒေ အကြံဉာဏ်ကို
ရယူနိုင်သည်။ Your Story Disability Legal Support သည် သင့်အား
အခမဲ့ ဥပဒေ အကြံဉာဏ်ပေးနိုင်သည်။

Submission (Anonymous – not published on website)

You get to choose whether your submission can be shared with lots of people or is kept private. If you choose “Anonymous – not published on website”, parts of your submission may be used in Disability Royal Commission reports but will not be published on their website. The Disability Royal Commission will not publish anything that can be used to identify you, like your name or address. If you are unsure, you can get independent legal advice. Your Story Disability Legal Support can provide you free legal advice.

တင်သွင်းချက် (အမည်မဖော်ပြသူ ဝက်ဘ်ဆိုက်တွင် ဖြန့်ဝေမထားပါ)- သင့် တင်သွင်းချက်ကို လူအများအပြားသို့ ဝေမျှထုတ်ဖော်ပေးနိုင်သည် ဟုတ်မဟုတ် သို့မဟုတ် သိုသိပ်လျှို့ဝှက်ထားမည် ဟုတ်မဟုတ် သင် ရွေးချယ်နိုင်သည်။ အကယ်၍ သင် “အမည်မဖော်ပြသူ – ဝက်ဘ်ဆိုက်တွင် ဖြန့်ဝေမထားပါ”ကို ရွေးချယ်လျှင် သင် တင်သွင်းချက် အစိတ်အပိုင်းများကို Disability Royal Commission အစီရင်ခံစာများတွင် အသုံးပြုနိုင်သော်လည်း ၎င်းတို့၏
ဝက်ဘ်ဆိုက်တွင် ထုတ်ပြန်မည် မဟုတ်ပါ။ The Disability Royal Commission သည် သင့်အမည် သို့မဟုတ် လိပ်စာကဲ့သို့ သင် မည်သူဖြစ်ကြောင်း ဖော်ထုတ်နိုင်သည့် မည်သည့်အရာကိုမျှ ထုတ်ပြန်မည် မဟုတ်ပါ။ အကယ်၍ သင် မသေချာလျှင် သင် သီးခြားလွတ်လပ်သော ဥပဒေ
အကြံဉာဏ်ကို ရယူနိုင်သည်။ Your Story Disability Legal Support
သည် သင့်အား အခမဲ့ ဥပဒေ အကြံဉာဏ်ပေးနိုင်သည်။

Submission (Public – published on website)

You get to choose whether your submission can be shared with lots of people or is kept private. If you choose “Public- published on website”, parts of your submission may be published on the Disability Royal Commission website, or referred to in their public documents and reports. The Disability Royal Commission may publish your name and personal information details, but they won’t publish your contact details, like your phone number and address. If you are unsure, you can get independent legal advice. Your Story Disability Legal Support can provide you free legal advice.

တင်သွင်းချက် (အများပြည်သူ - ဝက်ဘ်ဆိုက်တွင် ဖြန့်ဝေထားသည်)- သင့်
တင်သွင်းချက်ကို လူအများအပြားသို့ ဝေမျှထုတ်ဖော်ပေးနိုင်သည်
ဟုတ်မဟုတ် သို့မဟုတ် သိုသိပ်လျှို့ဝှက်ထားမည် ဟုတ်မဟုတ် သင်
ရွေးချယ်နိုင်သည်။ အကယ်၍ သင် “အများပြည်သူ – ဝက်ဘ်ဆိုက်တွင်
ဖြန့်ဝေထားသည်”ကို ရွေးချယ်လျှင် သင့် တင်သွင်းချက် အစိတ်အပိုင်းများကို Disability Royal Commission ဝက်ဘ်ဆိုက် သို့မဟုတ် ရည်ညွှန်းထားသည့် ၎င်းတို့၏ စာရွက်စာတမ်းများနှင့် အစီရင်ခံစာများတွင် ထုတ်ပြန်ကောင်း
ထုတ်ပြန်နိုင်သည်။ The Disability Royal Commission သည် သင်၏
အမည်နှင့် ကိုယ်ရေး အသေးစိတ် အချက်အလက်များကို ထုတ်ပြန်ကောင်း
ထုတ်ပြန်နိုင်သော်လည်း သင့် ဖုန်းနံပါတ်နှင့် လိပ်စာကဲ့သို့ သင်၏
ဆက်သွယ်ရမည့် အသေးစိတ်အချက်များကို သူတို့ ထုတ်ပြန်လိမ့်မည်
မဟုတ်ပါ။ အကယ်၍ သင် မသေချာလျှင် သင် သီးခြားလွတ်လပ်သော ဥပဒေ အကြံဉာဏ်ကို ရယူနိုင်သည်။ Your Story Disability Legal Support သည် သင့်အား အခမဲ့ ဥပဒေ အကြံဉာဏ်ပေးနိုင်သည်။

Submission (Restricted)

You get to choose whether your submission can be shared with lots of people or is kept private. If you choose “Restricted”, your submission will not be published at all by the Disability Royal Commission. After the Disability Royal Commission ends, people may be able to view a restricted submission in certain circumstances. If you are unsure, you can get independent legal advice. Your Story Disability Legal Support can provide you free legal advice.

တင်သွင်းချက် (ကန့်သတ်ထားသည်) - သင့် တင်သွင်းချက်ကို
လူအများအပြားသို့ ဝေမျှထုတ်ဖော်ပေးနိုင်သည် ဟုတ်မဟုတ် သို့မဟုတ် သိုသိပ်လျှို့ဝှက်ထားမည် ဟုတ်မဟုတ် သင် ရွေးချယ်နိုင်သည်။ အကယ်၍ သင် “ကန့်သတ်ထားသည်” ကိုရွေးချယ်လျှင် သင့် တင်သွင်းချက်ကို Disability Royal Commission က လုံးဝ မထုတ်ပြန်ပေးပါ။ Disability Royal Commission ဆုံးခန်းတိုင် ရောက်ပြီးနောက် လူများသည် အချို့
အခြေအနေများတွင် ကန့်သတ်ထားသည့် တင်သွင်းချက်ကို ကြည့်ရှုကောင်း ကြည့်ရှုနိုင်ပါလိမ့်မည်။ အကယ်၍ သင် မသေချာလျှင် သင်
သီးခြားလွတ်လပ်သော ဥပဒေ အကြံဉာဏ်ကို ရယူနိုင်သည်။ Your Story Disability Legal Support သည် သင့်အား အခမဲ့ ဥပဒေ
အကြံဉာဏ်ပေးနိုင်သည်။

Subpoena

A subpoena is a formal document that orders a person or organisation to hand over documents. They are usually issued by a court. It is possible that someone may try to get the information you give the Disability Royal Commission through a subpoena and try to use your information in a court case. If you are worried about a subpoena you should get independent legal advice. Your Story Disability Legal Support can provide you free legal advice.

သမ္မာန်စာ- သမ္မာန်စာ တစ်ခုမှာ တရားဝင် စာရွက်စာတမ်းတစ်ခုဖြစ်သည်၊
၎င်းအားဖြင့် လူတစ်ဦး သို့မဟုတ် အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအား စာရွက်စာတမ်းများ တင်သွင်းပေးရန် မိန့်ကြားပါသည်။ ၎င်းတို့ကို ပုံမှန်အားဖြင့် တရားရုံး
တစ်ရုံးမှ ထုတ်ပေးသည်။ တစ်စုံတစ်ယောက်အနေဖြင့် သင် Disability Royal Commission သို့ ပေးထားသည့် သတင်းအချက်အလက်များကို
သမ္မာန်စာဖြင့် ရယူရန် ကြိုးစားပြီး သင့် သတင်းအချက်အလက်များကို တရားရုံး
အမှုတစ်ခု၌ အသုံးပြုရန် ကြိုးစားရန်မှာ ဖြစ်နိုင်ပါသည်။ အကယ်၍ သင်
သမ္မာန်စာနှင့်ပတ်သက်၍ စိုးရိမ်ပူပန်နေလျှင် သင့်အနေဖြင့်
သီးခြားလွတ်လပ်သော ဥပဒေ အကြံဉာဏ် ရယူသင့်သည်။ Your Story Disability Legal Support သည် သင့်အား အခမဲ့ ဥပဒေ
အကြံဉာဏ်ပေးနိုင်သည်။

Summons

A summons is a formal document that requires a person to give evidence at a public hearing. The Disability Royal Commission can issue a summons. If you get a summons you should get independent legal advice. Your Story Disability Legal Support can provide you free legal advice.

ရုံးခေါ်ဆင့်ဆိုစာ- ရုံးခေါ်ဆင့်ဆိုစာ တစ်စောင်သည် တရားဝင်
စာရွက်စာတမ်းတစ်ခုဖြစ်သည်၊ ၎င်းဖြင့် လူတစ်ဦးအား အများပြည်သူ
ကြားနာမှုတစ်ရပ်တွင် သက်သေထွက်ချက်ပေးရန် မိန့်ကြားပါသည်။ Disability Royal Commission သည် ရုံးခေါ်ဆင့်ဆိုစာကို ထုတ်ပေးနိုင်သည်။ အကယ်၍ သင်သည် ရုံးခေါ်ဆင့်ဆိုစာ ရရှိလျှင် သင် သီးခြားလွတ်လပ်သော ဥပဒေ အကြံဉာဏ် ရယူသင့်သည်။ Your Story Disability Legal Support သည် သင့်အား အခမဲ့ ဥပဒေ အကြံဉာဏ်ပေးနိုင်သည်။

Terms of Reference

The Terms of Reference tells the Disability Royal Commission what it should look at as part of their investigation.

လုပ်ငန်းတာဝန်သတ်မှတ်ချက်- လုပ်ငန်းတာဝန်သတ်မှတ်ချက်အားဖြင့် Disability Royal Commission အား ၎င်း၏ စုံစမ်းစစ်ဆေးမှု
အစိတ်အပိုင်းအဖြစ် မည်သည့်အရာကို စုံစမ်းသင့်သည်ကို ညွှန်ကြားပါသည်။

Transcript

A transcript is a record of what is said during a public hearing, private session or community forum. The Disability Royal Commission will put the transcript of each day of a public hearing on their website as soon as possible. The Disability Royal Commission will not make the transcripts of private sessions and community forums public.

စာဖြင့်မှတ်တမ်း-စာဖြင့်မှတ်တမ်းတစ်ခုမှာ အများပြည်သူ ကြားနာမှု၊
သီးသီးခြားခြား အစည်းအဝေး သို့မဟုတ် လူမှုအသိုင်းအဝိုင်း
ဆွေးနွေးပွဲတစ်ခု လုပ်စဉ်အတွင်း ပြောဆိုသည့်အရာ၏ မှတ်တမ်း
တစ်ခုဖြစ်သည်။ Disability Royal Commission သည် အများပြည်သူ ကြားနာမှု တစ်ခု၏ နေ့စဉ် စာဖြင့်မှတ်တမ်းကို ၎င်းတို့၏ ဝက်ဘ်ဆိုက်၌
အမြန်ဆုံး ထုတ်ပြန်ပါလိမ့်မည်။ Disability Royal Commission သည်
သီးသီးခြားခြား အစည်းအဝေးများနှင့် လူမှုအသိုင်းအဝိုင်း ဆွေးနွေးပွဲများတို့၏ စာဖြင့်မှတ်တမ်းများကို အများပြည်သူသို့ ထုတ်ပြန်ပေးမည် မဟုတ်ပါ။

Violence and Abuse

Violence is when someone hurts your body. Abuse is when someone treats you badly. Some examples of violence and abuse are:

  • physical harm
  • sexual harm
  • being forcibly separated from others
  • restrictive practices-like being held down or sedated
  • being forced to undergo treatments or take medications
  • being made fun of or threatened
  • stealing or mismanaging your money
  • taking away your privacy and disrespecting you
  • limiting your visitors or activities

အကြမ်းဖက်မှုနှင့် မတရားပြုကျင့်မှု- တစ်စုံတစ်ဦးသည် သင်၏ ကိုယ်ခန္ဓာကို နာကျင်အောင်လုပ်သည့်အခါ အကြမ်းဖက်မှု ဖြစ်ပါသည်။ တစ်စုံတစ်ဦးသည် သင့်အား ဆိုးဆိုးရွားရွား ပြုမူဆက်ဆံသည့်အခါ မတရားပြုကျင့်မှုဖြစ်ပါသည်။ အကြမ်းဖက်မှုနှင့် မတရားပြုကျင့်မှု နမူနာ အချို့မှာ-

  • ကိုယ်ထိလက်ရောက် ထိခိုက်ခြင်း၊
  • လိင်ဆိုင်ရာ ပြုကျင့်ခြင်း၊
  • အခြားသူများမှ အတင်းအကျပ် ခွဲခြားခံရခြင်း၊
  • ကန့်သတ်ထားသည့် အလေ့အထများ- နိမ့်ချဆုပ်ကိုင် ထားခံရခြင်း သို့မဟုတ် မှိန်းမောငြိမ်နေအောင် လုပ်ခံရခြင်းကဲ့သို့
  • ကုသမှု ခံယူရန် သို့မဟုတ် ဆေးဝါး သောက်သုံးရန် အတင်းအကျပ်လုပ်ခံရခြင်း၊
  • လှောင်ပြောင် ခံရခြင်း သို့မဟုတ် ခြိမ်းခြောက်ခံရခြင်း၊
  • သင့် ငွေကြေးကို ခိုးယူခြင်း သို့မဟုတ် အလွဲသုံးစားပြုခြင်း၊
  • သင်၏ ကိုယ်ရေးသီးခြားရှိမှုကို ဖွင့်လှစ်လိုက်ခြင်း နှင့် သင့်အား မလေးမစားပြုခြင်း၊
  • သင်၏ ဧည့်သည်များ သို့မဟုတ် လှုပ်ရှားမှုများကို ကန့်သတ်ခြင်း၊
Witness

A witness is someone who speaks at a public hearing at a Royal Commission. They may be a person with a disability, a carer, or a family member sharing their personal experience. A witness can also be a professional who is asked to provide evidence and answer questions like a doctor, politician, or CEO.

သက်သေ- သက်သေတစ်ဦးမှာ Royal Commission တွင် အများပြည်သူ ကြားနာမှုတစ်ခု၌ စကားပြောဆိုသည့် တစ်စုံတစ်ယောက်ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင် အတွေ့အကြုံကို ဝေမျှပေးသည့်
မသန်မစွမ်းဖြစ်မှုရှိသူတစ်ဦး၊ စောင့်ရှောက်သူ သို့မဟုတ် မိသားစုဝင် တစ်ဦး
ဖြစ်နိုင်သည်။ သက်သေတစ်ဦးသည် ဆရာဝန်၊ နိုင်ငံရေးသမား၊ သို့မဟုတ် CEO ကဲ့သို့ သက်သေထွက်ချက်ပေးရန်နှင့် မေးခွန်းများကို ဖြေဆိုခိုင်းခံရသည့် အတတ်ပညာရှင်တစ်ဦးလည်း ဖြစ်နိုင်သည်။

Witness Statement

A witness statement is a formal document outlining events or issues relevant to your story. You are usually asked to prepare a witness statement if you are a witness at a public hearing. You can ask a lawyer to help you prepare a witness statement. If you are asked to be a witness you should get independent legal advice. You can get legal advice through the Legal Financial Assistance Scheme. Your Story Disability Legal Support can connect you with a lawyer.

သက်သေ ထွက်ချက်- သက်သေ ထွက်ချက်တစ်ခုမှာ သင့်အကြောင်းနှင့် သက်ဆိုင်သည့် ဖြစ်ရပ်များ သို့မဟုတ် ပြဿနာများကို ဖော်ပြထားသည့် တရားဝင် စာရွက်စာတမ်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ အကယ်၍ သင်သည်
အများပြည်သူ ကြားနာမှုတစ်ရပ်တွင် သက်သေတစ်ဦးဖြစ်လျှင် သင့်အား
သာမန်အားဖြင့် သက်သေ ထွက်ချက်တစ်ခုကို ပြင်ဆင်ထားခိုင်းပါသည်။ သက်သေ ထွက်ချက်တစ်ခုကို သင် ပြင်ဆင်ရန်အတွက် ရှေ့နေတစ်ဦးအား သင် ကူညီခိုင်းနိုင်ပါသည်။ အကယ်၍ သင်သည် သက်သေတစ်ဦးအဖြစ်
ခေါ်ခံရလျှင် သင် သီးခြားလွတ်လပ်သော ဥပဒေ အကြံဉာဏ် ရယူသင့်သည်။ သင်သည် ဥပဒေ အကြံဉာဏ်ကို ဥပဒေဆိုင်ရာ ငွေကြေးအကူအညီ အစီအစဉ် (Legal Financial Assistance Scheme) မှ တစ်ဆင့် ရယူနိုင်သည်။ Your Story Disability Legal Support သည် သင့်အား ရှေ့နေတစ်ယောက်နှင့်
ဆက်သွယ်ပေးနိုင်သည်။

Your Story Disability Legal Support

Refer to the definition for National Legal Advisory Service

Your Story Disability Legal Support- နိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ ဥပဒေ အကြံပေး ဝန်ဆောင်မှု (National Legal Advisory Service) အတွက်
အဓိပ္ပါယ်သတ်မှတ်ချက်ကို ရည်ညွှန်းပါ။